İçindekiler
Subdomain, sahip olduğunuz bir alan adının altında ayrı bir bölüm gibi çalışan alt alan adıdır. Örneğin blog.ornek.com veya shop.ornek.com gibi adresler bu yapıyla kurulur; yeni bir alan adı satın almadan ayrı içerik veya uygulama yayınlanabilir.
Alt Alan Adının Dns Hiyerarşisindeki Yeri Ve Çalışma Mantığı
Subdomain, bir alan adının DNS hiyerarşisinde ana alan adının soluna eklenen etiketle oluşturulan alt bölümdür. Ana alan adı ornek.com ise, destek.ornek.com bu adın altında tanımlanmış ayrı bir ad olarak çözümlenir ve farklı bir sunucuya işaret edebilir.
Alan adları sağdan sola doğru okunur. En sağda .com gibi bir TLD, onun solunda tescil ettirdiğiniz ikinci seviye ad, en solda ise alt alan adı etiketi yer alır. Yaygın kullanılan www ifadesi de teknik olarak bir alt alan adıdır; tarayıcıda alışkanlık hâline geldiği için ayrı bir yapı gibi algılanmaz.
Alt alan adının çalışması, alan adının yetkili DNS sunucularında bu etiket için bir kayıt bulunmasına bağlıdır. Ziyaretçi adresi girdiğinde çözümleyici sunucu önce alan adının ad sunucularını bulur, ardından ilgili alt alan adı kaydındaki IP adresini alır ve bağlantı o sunucuya kurulur. DNS standardında her etiket en fazla 63 karakter uzunluğunda olabilir ve harf, rakam ile tire karakterini içerebilir.
Subdomain Ve Domain Arasındaki Farklar
Domain tescil edilen ve ücreti yıllık olarak ödenen adın kendisidir; subdomain ise bu adın altında, kayıt kuruluşuna başvurmadan oluşturulan bir dallanmadır. İkisi arasındaki ayrım hem maliyeti hem de teknik yönetim biçimini etkiler.
| Ölçüt | Domain (alan adı) | Subdomain (alt alan adı) |
|---|---|---|
| Oluşturma yöntemi | Kayıt kuruluşu üzerinden tescil edilir | Alan adının DNS kayıtlarından veya hosting panelinden tanımlanır |
| Maliyet | Uzantıya göre değişen yıllık tescil ücreti | Ek tescil ücreti bulunmaz; barındırma paketinin sınırlarına tabidir |
| Adet sınırı | Her ad ayrı ayrı satın alınır | Hosting paketinin izin verdiği sayıda tanımlanabilir |
| DNS yönetimi | Kendi ad sunucuları ve kayıt seti vardır | Üst alan adının DNS bölgesi içinde yönetilir |
| Barındırma | Bağımsız bir sunucuda yayınlanabilir | Aynı sunucuda ayrı klasörde veya farklı bir sunucuda yayınlanabilir |
| SSL kapsamı | Sertifika doğrudan bu ad için düzenlenir | Adı kapsayan ayrı, wildcard veya çoklu alan adı (SAN) sertifikası gerekir |
Bir başka karşılaştırma noktası alt dizin yapısıdır. Örneğin ornek.com/blog adresi aynı sitenin bir klasörü olarak çalışır ve mevcut kurulumun ayarlarını paylaşır. Buna karşılık blog.ornek.com kendi belge kökü, kendi yazılımı ve kendi sertifikası olan ayrı bir yayın alanı olarak kurgulanabilir.
Subdomain Kullanım Alanları
Alt alan adları genellikle ana siteden ayrışması istenen içerik ve servisleri taşımak için tercih edilir. Marka kimliğini koruyarak farklı teknolojileri bir arada yürütmeye imkân verdiği için kurumsal yapılarda sık karşılaşılan bir yöntemdir.
- Blog ve içerik bölümü: Ana siteden farklı bir içerik yönetim sistemiyle yayın yapmak için kullanılır.
- E-ticaret mağazası: Kurumsal tanıtım sitesi ile satış altyapısını ayrı uygulamalarda çalıştırmayı sağlar.
- Test ve geliştirme ortamı: test.ornek.com gibi adreslerde yayın öncesi denemeler yürütülür.
- Müşteri paneli ve destek sistemi: Giriş gerektiren uygulamaları ayrı bir alanda barındırır.
- Bölgesel veya dil bazlı yayın: Farklı pazarlara yönelik içerikleri ayrı adreslerde toplar.
- Dosya ve medya sunumu: Statik içeriklerin ayrı bir sunucudan veya CDN üzerinden dağıtılmasında kullanılır.
Seçimde belirleyici olan, ilgili bölümün ana siteyle aynı altyapıyı paylaşmasının gerekip gerekmediğidir. Aynı yazılım içinde kalabilecek bir içerik grubu için alt dizin daha pratik olurken, farklı sunucu kaynağı veya ayrı güvenlik sınırı isteyen projelerde alt alan adı yapısı yönetimi kolaylaştırır.
Alt Alan Adı Oluşturma Adımları
Subdomain oluşturma işlemi iki tarafı ilgilendirir: alan adının DNS kayıtlarında yeni etiketin tanımlanması ve bu etikete gelen isteği karşılayacak web sunucusunun yapılandırılması. Barındırma paneli kullanılıyorsa panel bu iki adımı çoğunlukla birlikte yürütür. Turkticaret.Net hosting müşterileri bu adımları destek merkezindeki subdomain oluşturma rehberinden izleyebilir.
- Alan adının hangi ad sunucularını kullandığını belirleyin; DNS kayıtları bu sunucuların bulunduğu yerden yönetilir.
- Kullanılacak etiketi seçin ve yalnızca harf, rakam ve tire içeren kısa bir ad belirleyin.
- Alt alan adının yayınlanacağı hedefi netleştirin: aynı hosting hesabındaki bir klasör ya da farklı bir sunucunun IP adresi.
- Hosting panelinden alt alan adını ekleyin veya DNS bölgesine hedefe uygun kaydı girin.
- Sunucu tarafında ilgili dizini ve dosya yetkilerini kontrol edin, gerekiyorsa uygulamayı bu dizine kurun.
- Alt alan adı için SSL sertifikası tanımlayın ve HTTPS üzerinden erişimi doğrulayın.
Son adımdan sonra adresi tarayıcıda açarak beklenen içeriğin geldiğini görmek, kaydın çalıştığını gösteren en pratik kontroldür. Sayfa açılmıyorsa nslookup veya dig gibi araçlarla adın hangi IP adresine çözümlendiğine bakmak, sorunun DNS tarafında mı yoksa sunucu yapılandırmasında mı olduğunu ayırt etmeyi sağlar.
cPanel’de Alt Alan Adı Ekleme
Barındırma hesabında cPanel kullanılıyorsa alt alan adı tanımlamak panel üzerinden yürütülen kısa bir işlemdir. Aracın adı sürüme göre değişebilir: eski sürümlerde ayrı bir alt alan adı bölümü bulunurken, güncel sürümlerde alan adı yönetimi tek bir “Domains” arayüzünde toplanmıştır.
- Hesabınızla cPanel’e giriş yapın ve alan adı yönetimine ayrılmış bölümü açın.
- Yeni alan adı ekleme işlemini başlatın ve eklenecek adı tam biçimiyle yazın (örneğin blog.ornek.com).
- Panelin önerdiği belge kökünü (document root) gözden geçirin; varsayılan olarak hesabın ana dizini altında ayrı bir klasör önerilir.
- Farklı bir klasör kullanacaksanız yolu düzenleyin ve kaydı oluşturun.
- Oluşan klasöre dosyalarınızı yükleyin veya kullanacağınız uygulamayı bu dizine kurun.
- SSL yönetimi bölümünden alt alan adının sertifika kapsamına alındığını doğrulayın.
Alan adının ad sunucuları barındırma hesabını gösteriyorsa cPanel, gerekli DNS kaydını hesabın bölge dosyasında otomatik oluşturur. Alan adı başka bir sağlayıcının DNS’ini kullanıyorsa kaydın o panelde elle eklenmesi gerekir; aksi halde cPanel’de klasör oluşsa bile adres çözümlenmez.
Subdomain Dns Yönlendirme Ayarları
Alt alan adının hangi sunucuya gideceği DNS bölgesindeki kayıtla belirlenir. Hedef bir IP adresiyse A kaydı, hedef başka bir alan adıysa CNAME kaydı kullanılır; her iki kayıt da üst alan adının bölge dosyasında alt alan adı etiketiyle tanımlanır.
- A kaydı: Alt alan adını IPv4 adresine bağlar; kendi sunucunuzda barındırma yapıyorsanız yaygın seçimdir.
- AAAA kaydı: Aynı işi IPv6 adresi için yapar.
- CNAME kaydı: Alt alan adını başka bir alan adına takma ad olarak bağlar; dış servislerin verdiği adreslerde kullanılır.
- Wildcard kayıt: *.ornek.com biçiminde tanımlanır ve ayrıca kaydı olmayan tüm alt alan adlarını tek hedefe yönlendirir.
Kayıtlarda yer alan TTL değeri, çözümleyici sunucuların yanıtı ne kadar süreyle önbellekte tutacağını belirtir. Yüksek bir TTL ile kaydedilmiş bir alt alan adını taşımadan önce TTL’yi düşürmek, değişikliğin daha kısa sürede yayılmasına yardımcı olur. Aynı etiket için hem A hem CNAME kaydı tanımlamak çakışmaya yol açtığından, hedef değişirken eski kaydın kaldırılması gerekir.
Güvenlik açısından, kullanılmayan alt alan adı kayıtlarının DNS bölgesinde bırakılması risk oluşturur. Hedef sunucu veya servis kapatıldığı hâlde kayıt silinmezse, bu adres başka bir yapıya devralınabilir. Kullanımdan kalkan test ortamlarının hem sunucu hem DNS tarafında kaldırılması ve wildcard kayıtların yalnızca gerçekten gerekli olduğu yapılarda kullanılması bu riski azaltır.
Yorum Ekle