{"id":4764,"date":"2023-02-09T15:00:39","date_gmt":"2023-02-09T15:00:39","guid":{"rendered":"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/?p=4764"},"modified":"2024-03-28T06:13:43","modified_gmt":"2024-03-28T06:13:43","slug":"cpu-nedir-ne-ise-yarar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/cpu-nedir-ne-ise-yarar\/","title":{"rendered":"CPU Nedir? Ne \u0130\u015fe Yarar?"},"content":{"rendered":"<p>CPU T\u00fcrk\u00e7esi merkezi i\u015flem birimi olan Central Processing Unit&#8217;in k\u0131saltmas\u0131d\u0131r. \u0130\u015flemci ya da mikro i\u015flemci olarak da bilinir. Peki t\u00fcm dijital i\u015flemlerin beyni olarak bilinen\u00a0 <strong>CPU ne i\u015fe yarar <\/strong>bu yaz\u0131m\u0131zda anlataca\u011f\u0131z.<\/p>\n<p>CPU i\u00e7in bilgisayar gibi ak\u0131ll\u0131 cihazlar\u0131n\u0131z\u0131n devre kart\u0131nda bulunan bir donan\u0131m bile\u015feni diyebiliriz. \u015eekil olarak k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7iplere benzer. Bir bilgisayar\u0131n yapabildi\u011fi i\u015flemleri yapar. Olu\u015fturabilmek i\u00e7in mikroskobik transist\u00f6rler kullan\u0131l\u0131r. Milyonlarca adet mikroskobik transist\u00f6r\u00fcn bir araya getirilmesiyle bu \u00e7ipler ile CPU olu\u015fturulur. Daha anla\u015fabilecek \u015fekilde ifade etmemiz gerekirse de birilerini arayabilmeniz, bir taray\u0131c\u0131ya girebilmeniz ya da bir e-mail haz\u0131rlayabilmeniz i\u00e7in gerekli olan talimatlar\u0131n y\u00fcr\u00fct\u00fclmesini sa\u011flar. \u0130lgili g\u00f6revlerin yerine getirilebilmesi i\u00e7in gerekli olan yaz\u0131l\u0131mlar\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131r. i\u015flemci olarak da isimlendirilir.<\/p>\n<p>Birka\u00e7 adet ana bile\u015feni bulunur:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>ALU<\/strong>: T\u00fcrk\u00e7e a\u00e7\u0131l\u0131m\u0131 aritmetik arama birimidir. Cihaz\u0131n ana belle\u011finde bulunan baz\u0131 bilgilerin nerede sakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 hesaplayan, arayan birimdir.<\/li>\n<li><strong>CU<\/strong>: T\u00fcrk\u00e7e a\u00e7\u0131l\u0131m\u0131 kontrol \u00fcnitesidir. \u0130\u00e7erde bulunan her bir bile\u015fenin ne yapmas\u0131 gerekti\u011fini belirleyebilmek i\u00e7in kontrol sinyalleri g\u00f6nderir. Bilgisayarlar\u0131n mant\u0131k \u00fcnitesini haf\u0131zas\u0131n\u0131 y\u00f6nlendirme g\u00f6revi bulunur. Talimatlar\u0131 al\u0131p komut verir.<\/li>\n<li><strong>MMU: <\/strong>T\u00fcrk\u00e7e a\u00e7\u0131l\u0131m\u0131 bellek y\u00f6netim birimidir. Sistemin \u00f6nbelle\u011fini ayr\u0131ca nesne ve veri yap\u0131lar\u0131n\u0131n kaynaklar\u0131 y\u00f6neten bile\u015fendir.<\/li>\n<\/ul>\n<h2><span style=\"font-size: 13.0pt; line-height: 115%;\">CPU\u2019nun G\u00f6revi Nedir?<\/span><\/h2>\n<p>Cpu&#8217;nun bilgisayar\u0131n operasyon beyni oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. \u00c7\u00fcnk\u00fc gerekli talimatlar i\u00e7in yaz\u0131l\u0131mlar\u0131 uyumlu ve olmas\u0131 gerekti\u011fi gibi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131r. Yani k\u0131saca temel g\u00f6revi di\u011fer bile\u015fenlerin ne yapaca\u011f\u0131 konusunda karar verip sonras\u0131nda o bile\u015fenlere haber vermektir. Bunu sadece bilgisayarda olarak d\u00fc\u015f\u00fcnmeyelim. Cep telefonlar\u0131, tabletler, televizyonlar, ak\u0131ll\u0131 saatler, elektronik ev e\u015fyalar\u0131, hesap makineleri gibi komutlarla ilerleyen fonksiyonlar\u0131n bulundu\u011fu t\u00fcm cihazlarda bulunur.<\/p>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fczde mikroi\u015flemci dedi\u011fimiz olduk\u00e7a minimal i\u015flemciler kullan\u0131l\u0131r. O minimal i\u015flemciler i\u00e7inde y\u00fczbinlerce transist\u00f6r bulunur ve onlar milisaniyeler i\u00e7inde yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" class=\"size-full wp-image-4787 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/CPU-Nedir-Ne-Ise-Yarar-1.jpg\" alt=\"\" width=\"810\" height=\"440\" srcset=\"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/CPU-Nedir-Ne-Ise-Yarar-1.jpg 810w, https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/CPU-Nedir-Ne-Ise-Yarar-1-300x163.jpg 300w, https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/CPU-Nedir-Ne-Ise-Yarar-1-768x417.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 810px) 100vw, 810px\" \/><\/p>\n<h2><span style=\"font-size: 13.0pt; line-height: 115%;\">CPU Nas\u0131l \u00c7al\u0131\u015f\u0131r?<\/span><\/h2>\n<p>Cihazlar\u0131n temel \u00e7al\u0131\u015fma prensibi 1-0 komut kombinasyonuylad\u0131r. T\u00fcm kombinasyonlar bu komut dizileriyle \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Mesela bir devrede sinyal bulunuyorsa 1 bulunmuyorsa 0 olarak komutla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r. Verilen bu komutlar\u0131 alan i\u015flemciler de yan\u0131t vermek ile y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. \u0130\u015flem s\u0131ras\u0131na al\u0131r ve biri yap\u0131l\u0131rken bekleyen komutlar\u0131 uygun olan \u00e7ekirdeklere aktar\u0131r. 4 farkl\u0131 komut evresi bulunur<\/p>\n<p><strong>Fetch:<\/strong> Bellek \u00fczerinden komut al\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Decode:<\/strong> CPU&#8217;yu bellekten \u00e7a\u011f\u0131ran komuttur ve ne yapaca\u011f\u0131n\u0131 belirler. Bu kod \u00e7\u00f6zme a\u015famas\u0131d\u0131r. Komutlar, CPU&#8217;daki \u00f6nemlerine g\u00f6re birden fazla par\u00e7aya b\u00f6l\u00fcn\u00fcr ve i\u015flem s\u0131ras\u0131na g\u00f6re d\u00fczenlenir. Daha eski teknolojilerde bu i\u015flem tamamen CPU&#8217;ya b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. \u015euan kullan\u0131lan y\u00f6ntemlerde, CPU&#8217;ya yard\u0131mc\u0131 olan mikro programlar bulunur. B\u00f6ylelikle, yap\u0131lar\u0131 s\u0131ralamak i\u00e7in gereken s\u00fcre azal\u0131r ve s\u00fcre\u00e7lerin devreye al\u0131nmas\u0131n\u0131 h\u0131zlan\u0131r. Baz\u0131 durumlarda, i\u015flenmek \u00fczere CPU&#8217;ya g\u00f6nderilen kod par\u00e7alar\u0131 geri \u00e7a\u011fr\u0131labilir, de\u011fi\u015ftirilebilir ve yeniden g\u00f6nderilebilir. Kod \u00e7\u00f6zme a\u015famas\u0131, CPU&#8217;daki en \u00f6nemli i\u015flem ad\u0131mlar\u0131ndan biridir ve buradaki kapasite, CPU&#8217;nun i\u015fleme kabiliyetini do\u011frudan etkiler.<\/p>\n<p><strong>Execute:<\/strong> Bu ad\u0131mda, istenen i\u015fi ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in CPU \u00fczerinde komutlar\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcr. CPU&#8217;nun t\u00fcm birimleri \u00e7al\u0131\u015fmak i\u00e7in burada birbirine ba\u011fl\u0131d\u0131r. \u0130\u015flemcinin aritmetik mant\u0131k birimi, giri\u015f kodlar\u0131 \u00fczerinde i\u015flemler ger\u00e7ekle\u015ftirir ve bunlar\u0131 geri yazma birimine g\u00f6nderir.<\/p>\n<h2><span style=\"font-size: 13.0pt; line-height: 115%;\">CPU \u00c7e\u015fitleri Nelerdir?<\/span><\/h2>\n<ul>\n<li><strong>Tek \u00c7ekirdekli<\/strong>: Cpu t\u00fcrleri aras\u0131ndaki en eski t\u00fcrd\u00fcr. Performans olarak d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr, birden fazla komut geldi\u011finde olduk\u00e7a yava\u015flar. Ayr\u0131ca bir i\u015flem yap\u0131l\u0131rken ikincisine ge\u00e7ilmez, birincinin bitmesi gerekir.<\/li>\n<li>\u00a0<strong>\u00c7ift \u00c7ekirdekli: <\/strong>Bir \u00f6nceki t\u00fcre g\u00f6re k\u0131yaslad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda daha h\u0131zl\u0131 ve performans\u0131 y\u00fcksektir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00e7oklu g\u00f6revlerde durumu y\u00f6netebilir ve i\u015flemi tamamlatabilir.<\/li>\n<li><strong>D\u00f6rt \u00c7ekirdekli:<\/strong> Bu t\u00fcrde bir i\u015flemci \u00fczerinde 4 \u00e7ekirdek bulunur. Gelen komutlar bu \u00e7ekirdekler aras\u0131nda b\u00f6l\u00fcn\u00fcr.<\/li>\n<li><strong>Sekiz \u00c7ekirdekli:<\/strong> T\u00fcrler aras\u0131nda en trendi budur. Komutlar i\u00e7in genelde az \u00e7ekirdek bulunan setlerini kullan\u0131r. Acil durumlarda ise h\u0131zl\u0131 olan d\u00f6rtl\u00fc \u00e7ekirdekleri devreye girerek y\u00fcksek performansla i\u015flemi tamamlar.<\/li>\n<\/ul>\n<h2>Soket Tipi \u0130\u015flemci<\/h2>\n<p>Kare \u015feklinde bir i\u015flemcidir. \u00dczerinde metal bir k\u0131sm\u0131 bulunur bu par\u00e7a ile hem so\u011futma performans\u0131 artarken hem de par\u00e7a \u00fczerinde i\u015flemcinin markas\u0131 ve modeli yazar. Bir mandal ya da kilit sayesinde ana karta sabitlenir.\u00a0 Alt k\u0131sm\u0131nda pinleri ve ileti\u015fim noktalar\u0131 yer al\u0131r.<\/p>\n<h2>Slot Tipi \u0130\u015flemci<\/h2>\n<p>Dikd\u00f6rtgen \u015feklinde bir i\u015flemcidir. Ana kart \u00fczerine 90 derecelik bir a\u00e7\u0131 ile montalan\u0131r. Ana karta ba\u011flanmas\u0131 i\u00e7in bir mandal ya da kilide gerek yoktur,\u00a0 kart\u0131n alt\u0131nda ba\u011flant\u0131 noktalar\u0131 bulunur ve bu noktalar sayesinde ana karta ba\u011flan\u0131r. Soket i\u015flemcilerde\u00a0 \u00fczerindeki metaller ile so\u011futmaya destek verilirken bu i\u015flemci t\u00fcr\u00fcnde yan y\u00fczeylerine so\u011futucular tak\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" class=\"size-full wp-image-4788 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/CPU-Nedir-Ne-Ise-Yarar-2.jpg\" alt=\"\" width=\"810\" height=\"440\" srcset=\"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/CPU-Nedir-Ne-Ise-Yarar-2.jpg 810w, https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/CPU-Nedir-Ne-Ise-Yarar-2-300x163.jpg 300w, https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/CPU-Nedir-Ne-Ise-Yarar-2-768x417.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 810px) 100vw, 810px\" \/><\/p>\n<h2>\u0130\u015flemci H\u0131z\u0131 Nedir?<\/h2>\n<p>\u0130\u015flemcinizin h\u0131zl\u0131 olmas\u0131 sizin cihaz\u0131n\u0131n da y\u00fcksek performansl\u0131 bir \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Bu h\u0131z hesaplan\u0131rken saniyede ka\u00e7 i\u015flem yap\u0131labildi\u011fi gibi hesaplama detaylar\u0131na inilir. \u0130\u015flemci h\u0131zlar\u0131 GHz yani gigahertz cinsi ile hesaplan\u0131r. GHz birimi ile hesaplanan h\u0131zlar verilen komutlar\u0131n ne kadar h\u0131zl\u0131 i\u015flendi\u011fini g\u00f6sterir.<\/p>\n<p>Oyun oynamak, video editleri yapmak i\u00e7in d\u00fc\u015f\u00fck performansl\u0131 cihazlar sizi olduk\u00e7a zorlar. Bunun sebebi bu cihazlar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fck i\u015flemcilere sahip olmas\u0131ndan kaynakl\u0131d\u0131r. <strong>CPU \u00f6zellikleri <\/strong>sizin cihazlar\u0131n performans\u0131n\u0131 etkileyen etkenlerden biridir. Windows cihazlar\u0131n\u0131zda arama i\u015flevi k\u0131sm\u0131na sistem bilgisi yazarak i\u015flemci bilgilerinize ula\u015fabilirsiniz. Apple kullan\u0131c\u0131lar\u0131 ise Apple logosu, Mac hakk\u0131nda, genel bak\u0131\u015f ad\u0131mlar\u0131 ile ilerleyerek i\u015flemci bilgilerini g\u00f6rebilir.<\/p>\n<h2>Server Cpu Nedir?<\/h2>\n<p>\u0130\u015flemcilerin bilgisayarlar\u0131n, ak\u0131ll\u0131 cihazlar\u0131n operasyon beyni oldu\u011funu ve koordinasyonu sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmi\u015ftik. G\u00fcnl\u00fck ve genel olarak basit i\u015flerde kullanaca\u011f\u0131n\u0131z bilgisayarlar\u0131n\u0131zda standart bir i\u015flemci kullanabilirsiniz ve bu da i\u015flerinizi g\u00f6r\u00fcr. Fakat g\u00fcnl\u00fck i\u015flerinize k\u0131yasla olduk\u00e7a kapsaml\u0131 olan i\u015flemler i\u00e7in de daha geli\u015fmi\u015f olan i\u015flemcilere ihtiya\u00e7 duyacaks\u0131n\u0131z. Bunlar i\u00e7in de server cpu&#8217;lar\u0131 kullanabilirsiniz. Yap\u0131s\u0131 gere\u011fi kullan\u0131c\u0131lar\u0131 daha kaliteli ve daha h\u0131zl\u0131 hizmet kullanm\u0131\u015f olur. Genellikle i\u015f yerlerindeki bilgisayarlarda, ileti\u015fim sekt\u00f6r\u00fcnde bu i\u015flemcilerden destek al\u0131n\u0131r.<\/p>\n<h2>Sonu\u00e7<\/h2>\n<p>Cihazlar\u0131n\u0131z\u0131n h\u0131z\u0131n\u0131n y\u00fcksek olmas\u0131 i\u00e7in daha fazla \u00e7ekirdekli cihazlar kullanmal\u0131s\u0131n\u0131z. Cihazlardaki \u00f6neminden yukar\u0131da bahsettik bunlara ek olarak web sitelerinde de buna ihtiya\u00e7 vard\u0131r. Web siteniz i\u00e7in hosting ya da sunucu kullanman\u0131z gerekir. Web sitelerinin depolanmas\u0131 ve yay\u0131nlanmas\u0131 sunucular sayesinde olur. Payla\u015f\u0131ml\u0131 bir yap\u0131da olan hostinglerde bulunan i\u015flemci kaynaklar\u0131 sunucuda bulunan di\u011fer web siteleri ile ortak kullan\u0131l\u0131r. \u00d6zellikle de web siteniz y\u00fcksek trafik al\u0131yorsa Cpu kullan\u0131m\u0131n\u0131za dikkat etmeniz gerekir. Y\u00fcksek trafi\u011fe sahip web siteleri sunucu kullan\u0131l\u0131r. <strong>Sunucu cpu faydalar\u0131<\/strong> bu a\u00e7\u0131dan \u00e7ok \u00f6nemlidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc sunucuda bulunan kaynaklar sadece o ki\u015finin ya da kurumun kullan\u0131m\u0131na sunulur.<\/p>\n<p>E\u011fer bu tarz bir siteye sahipseniz ya da yapmak istiyorsan\u0131z y\u00fcksek performans alaca\u011f\u0131n\u0131z sunucular\u0131m\u0131z\u0131 tercih edebilirsiniz. %99,9 uptime oran\u0131, All-Flash depolama ile T\u00fcrkiye&#8217;de bulunan<a href=\"https:\/\/www.turkticaret.net\/server-sunucu\"> sunucular\u0131m\u0131zdan<\/a> kullanabilir ve\u00a0 7\/24 teknik destek ile ihtiyac\u0131n\u0131z olan her anda bize ula\u015fabilirsiniz. E\u011fer y\u00fcksek kapasiteli bir web siteniz yoksa da <a href=\"https:\/\/www.turkticaret.net\/hosting\">hosting<\/a> hizmeti ile projenizi yay\u0131na alabilirsiniz.<\/p>\n<p>Ek olarak, y\u00fcksek cpu kullan\u0131lan sitelerde ayn\u0131 anda bir\u00e7ok ziyaret\u00e7inin gelmesiyle site performans\u0131 d\u00fc\u015fer. Bu sebeple yaz\u0131l\u0131m\u0131n\u0131z\u0131 optimize etmeniz ve gereksiz olan hesaplamalar\u0131 temizlemeniz gerekir. Bu i\u015flemci kullan\u0131m\u0131n\u0131 zorlamay\u0131 engelleyecektir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>CPU T\u00fcrk\u00e7esi merkezi i\u015flem birimi olan Central Processing Unit&#8217;in k\u0131saltmas\u0131d\u0131r. \u0130\u015flemci ya da mikro i\u015flemci olarak da bilinir. Peki t\u00fcm dijital i\u015flemlerin beyni olarak bilinen\u00a0 CPU ne i\u015fe yarar bu yaz\u0131m\u0131zda anlataca\u011f\u0131z. CPU i\u00e7in bilgisayar gibi ak\u0131ll\u0131 cihazlar\u0131n\u0131z\u0131n devre kart\u0131nda bulunan bir donan\u0131m bile\u015feni diyebiliriz. \u015eekil olarak k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7iplere benzer. Bir bilgisayar\u0131n yapabildi\u011fi i\u015flemleri yapar. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":4771,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[49,51],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4764"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4764"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4764\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4794,"href":"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4764\/revisions\/4794"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4771"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4764"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4764"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkticaret.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4764"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}